طراحی، روشهای چاپ، انواع چاپ، دستگاه های چاپ
 

مقدمه

تاخت وتاز یکباره نرم افزار ها به بازار گرافیک طی دهه اخیر و توسعه روز افزون امکاناتشان طراحان و اجراکارها را وارد دنیای جدید پیشرفته ای کرده . از آن جمله هستند تازه نفسهایی که شاید فقط با یک اتفاق یکباره خود را در دنیای جدید یافته اند و حالا جویای نام هم شده اند .


مقدمه

تاخت وتاز یکباره نرم افزار ها به بازار گرافیک طی دهه اخیر و توسعه روز افزون امکاناتشان طراحان و اجراکارها را وارد دنیای جدید پیشرفته ای کرده . از آن جمله هستند تازه نفسهایی که شاید فقط با یک اتفاق یکباره خود را در دنیای جدید یافته اند و حالا جویای نام هم شده اند .
درجه حساسیت گروهی از پروژه های چاپی بحدی است که با اعتبار یک شرکت گره خورده و اگر ما بعنوان مجری تبلیغاتی یا کار پرداز سفارشات چاپی چنین شرکتی در مرحله خروجی گرفتن یا چاپ متوجه خطاهای گرافیکی شویم با توجه به از دست دادن مقدار زیادی از زمان باقیمانده تا شروع مصرف مصداق عینی آدم داخل گود هستیم و سیاهه خطاهای گرافیکی همان غول بی شاخ و دمی است که می خواهد اعتبار و موقعیت ما را که حاصل سالها تلاش بی وقفه ماست پایمال کند .
متن پیش رو گردآوری مختصری از موارد لازم برای کنترل است که تقریبا نیمی از آن ترجمه ایست از مطالب ارائه شده در سمینار آموزشی که با همین عنوان توسط آقای مهندس خدایار صادقی مدیر گروه چاپ دانشگاه هنر و کارشناس مجله صنعت چاپ در تیر ماه امسال ارائه شد.
و در نیمه دیگر نیزسعی شده با استفاده از معلومات و تجارب اهالی چاپ و آنچه دانش فنی این حوزه در اختیار قرار میدهد چک لیستی از موارد شایسته کنترل تهیه شود .

پیش کنترلها

۱-کالیبره یا همان تنظیم بودن رنگ مانیتور البته با توجه به امکانات در دسترس در این راه اولین قدم نصب درایور شرکت سازنده است و سپس تعداد قدمهای بعدی را پول داخل جیب شماست که تعیین می کند هر چند در قدم اول هم می توانید تا حدود ۵ میلیون تومان برای کور شدن چشم حسود جهت خرید یک مانیتور شیک هزینه کنید ولی توصیه ما اینست که به امکانات و اندازه هدف توجه کنید .در قدمهای بعدی هم روال به همین منوال است . می توانید یک سیستم کامل پروفایل ساز برای اسکنر ، مانیتور و …..شامل یک اسپکتروفتومتر و یک دنسیتومتر و نرم افزارهای مربوطه خریداری کنید ولی برنامه ساده ای مثل ادوبی گاما هم شاید پاسخگوی حساسیت شما باشد .
۲- محیط نرم افزارمان را با رفتار رنگی دستگاه خروجی منطبق کنیم .البته شاید شما بعنوان یک طراح حس قویتری از رنگ داشته باشید و بخواهید با این مساله حسی برخورد کنید و با بخاطر سپردن تفاوتها طراحی کنید ولی لطفا” با این مورد شوخی نکنید چون دستگاه خروجی در یک دوره خاص رفتار ثابتی ندارد . پس Icc Profile
دستگاه خروجی رابخواهید (یا حتی بخرید) و در محیط گرافیکی خود نصب وفعال کنید .

تصاویر

۱-رزولیشن واقعی در مورد تصاویر خطی (سیاه وسفید)مثل نقشه و رسمهای فنی که جزییات آنها مهم است بایدبه اندازه حداکثر رزولیشن دستگاه خروجی (دستگاه چاپ دیجیتال یا CTP) بوده و در هر حال نباید بیش از ۱۲۰۰ DPIباشد . این مورد بهنگام اسکن تصاویر خطی باید مورد توجه قرار گیرد .
۲-رزولیشن واقعی در مورد تصاویر خاکستری (Gray Scale)و رنگی بستگی به فراوانی ترام مورد استفاده در چاپ (که کیفیت و نوع کاغذ آن را تعیین می کند )دارد ولی جهت اتخاذ رویه ای یکسان توصیه می شود بجز موارد خاص نه بیشتر و نه کمتر از ۳۰۰ dpiباشد .
۳- برای تصاویرDuotone حتما” از فرمت Epsاستفاده کنیم و عملگر Include Halftone Screenرا بهنگام ذخیره سازی فعال کنیم تا هنگام خروجی زاویه ترام برای رنگ ساختگی مشخص باشد .
۴- از چرخاندن و آینه ای و نگاتیو کردن عکسها در برنامه
اکیدا”اجتناب نموده و حتی الامکان در فتوشاپ یا هر برنامه مخصوص کار با تصاویر مثل ((Corel Photo Prrint))این کار را انجام دهیم .
۵- از بزرگتر یا کوچکتر کردن تصاویر در برنامه Layout بیش از ۱۵%اجتناب کنیم .
۶-از تصاویرRGB استفاده نکنیم و رنگهای RGBهم در طراحی بکار نبریم .
توضیح : دستگاههای خروجی اعم از پلیت و فیلم یا دستگاههای دیجیتال از روش یکتایی جهت تبدیل RGBبه CMYKاستفاده می کنند که نتیجه اش ممکن است بسیار دور از انتظار باشد .این تفاوت گاهی بصورت قرمزی یا زردی بیش از حد عکسها .و گاهی بصورت تیرگی زیاد تصاویر یا بی حال شدن زمینه های تند و کدر شدن بیش از حد رنگهای جیغ خود را می نمایاند .
ولی اگر خود این تبدیل را انجام دهیم تغییرات غیر منتظره را به مقدار زیادی کنترل نموده ایم .
۷- برای ذخیره سازی تصاویر جهت چاپ مستقیم یا استفاده در برنامه Layoutحتما” از یکی از فرمتهای Tifیا Epsاستفاده کنیم .
۸- تصاویر حتما”
الف- رتوش شده (رفع لک و پیس و زواید)
ب- اصلاح رنگ شده (با توجه به تفاوت احتمالی موجود با ارژینال)
ج- اصلاح تن شده (با توجه به روشن ترین و تیره ترین نقاط تصویر و باز هم در تطابق با ارژینال )

طراحی گرافیک
۱-نوانس ها را حتما” در فتوشاپ یا هر برنامه دیگر تولید عکس اعمال نموده و از نوانس آوردن در برنامه های وکتور چون کورل و فری هند و ایلا ستریتور و برنامهای لی آوت چون کوارک و ایندیزاین و پیج میکر اجتناب کنیم چرا که نتیجه احتمالا” پله پله شدن نوانس یا همان Bandingخواهد بود .
۲- جهت زمینه های مشکی بخصوص هر چه وسیعتر باشند بهتر است از مشکی ترکیبی مناسب مثل (C=40 M=40 K=100) استفاده کنیم .
استفاده از مشکی خالص (K=100) (Pure Black)به دلیل بروز مشکل بوری و عدم یکنواختی توصیه نمی شود .
ولی استفاده از مشکی ترکیبی (Rich Black) پرملات تر البته با توجه به TOC بلامانع است .
‌((توضیح : TOC(Total Ink Coverage) واحد استحکام مکانیکی کاغذ در صنعت چاپ است که به معنی حداکثر اندازه ممکن انتقال مرکب بر روی واحد سطح کاغذ بدون از دست دادن مقاومت کاغذ در برابر پشت زدن مرکب است . همانطوریکه که می دانید حداکثر اندازه متصور این انتقال ۴۰۰ واحد است ( K=100 و Y=100 وM=100 و C=100 ) ولی برای بیشتر کاغذ ها TOC عددی کمتر از ۳۰۰ می باشد))
۳- Over Print تعریف کردن رنگ اشکال خطوط و نوشته های مشکی که روی زمینه رنگی روشنتری قرار میگیرند .
۴- برای طرح یا عکسی که لبه کار است Bleed در نظر گرفته شود . بعبارتی طراحی کار بگونه ای باشد که حتما برش به اندازه مشخصی داخل کار باشد و با اینحال طرح آسیب نبیند . استاندارد این اندازه ۸/۱ اینچ یا حدود ۳ میلیمتر است .
۵- برای علایم و عکسها و متن حاشیه امنیت برش (Safty Margin) در نظر بگیریم .
۶- رنگ استفاده نشده در پالت رنگ باقی نگذاریم .
۷- طرح یا شیئی بیرون از صفحه باقی نگذاریم .

متن و خطوط
۱- اجتناب از خطوط باریک ( Hair Line) نوشته های کوچک (کوچکتر از قلم ۱۲ ) سفید روی زمینه مشکی ترکیبی یا روشن روی زمینه تیره جهت حفظ خوانایی متن حتی در صورت اتفاق افتادن کمی رجستر نبودن چاپ .
۲- جهت حروف کوچکتر از قلم ۸ و خطوط باریک (Hair Line) بهیچوجه از رنگهای ترکیبی استفاده نکنیم چرا که به احتمال زیاد دچار عدم هم پوشانی رنگها در اثر کمی رجستر نبودن می شویم و این خطایی پر احتمال در قسمت فیزیکی چاپ است که ناشی از ماهیت چاپ چهار رنگ بخصوص در روش افست است .
۳- از نوشته رنگی بر روی عکسها اجتناب کنیم . عکسها دقیقا به همان رنگی که بر مانیتور می بینیم چاپ نمی شود و این خوانایی متن را با ابهام مواجه میکند .
۴-Bold یا Italic نوشتن حتی الامکان نباید توسط برنامه انجام شود بلکه فونت مربوطه بایست ترجیحا قلم Bold یا Italic جداگانه داشته باشد .
۵- خط یا پراگرافی بیرون از صفحه باقی نماند .
۶- حتی الامکان از فونتهایی که قابل چسبیدن Embeding به فایل Pdf نیستند استفاده نکنیم و اگر این کار را انجام دادیم فونت مربوطه را با ذکر نرم افزاری که آن فونت را به درستی نصب و کاربردی می کند جهت خروجی ارسال کنیم . برای اینگونه فونتها اگر کاربردش وسعت زیادی در فایل ندارد راه حل کم دردسرتر تبدیلشان به خط است این کار به راحتی در نرم افزارهای گرافیکی قابل انجام است .

فایل نهایی (آماده چاپ)

۱- نام و نام شرکت و تلفن و موبایل خود را همراه فایل ارسال کنید .
۲- خود فایل را نفرستید بلکه Back up آن را تهیه و ارسال کنید .
۳- برای هر نوع طراحی از نرم افزار مناسب استفاده کنیم .
۴- با توجه به امکانات خود حتی الامکان همراه فایل Proof (نمونه پیش از چاپ) ارسال کنید .
۵- اگر فایل Native میفرستید نسخه اش ذکر شود .
۶- اگر Eps یا Ps میفرستید PPD آن را قید و ترجیحا” همراه فایل ارسال کنید .
۷- اگر PDF میفرستید توسط نرم افزارهای خاص آن را ایجاد نکنید و در هر حال قید نمایید چگونه و با چه تنظیماتی PDF ساخته اید .
۸- اگر فایل شما دارای لینک است حتما” لینکها را با نام و آدرس درست همراه فایل ارسال کنید .
۹- فایل نهایی را پس از ذخیره کردن روی حافظه موقت مثل Flash memory یا رایت روی CD حتما”از همان جا ( Memory یا CD) باز و کنترل کنید که ناقص نباشد .
۱۰- شاید فرم بندی کردن فایل ها توسط شما فقط کار خروجی گرفتن را کندتر و سخت ترکند پس قبلا” مطمئن شوید که لازم است فایل فرم بندی شده ارسال کنید یا نه و اگر لازم است چه نوع فرم بندی بهتر و سریعتر به خروجی منجر می شود یا اصولا” چه نوع فرم بندی مراحل پیش از چاپ و پس از چاپ را سریعتر طی می کند .